Reklamcılık ve PR’ın Teknopolitik Boyutu

Dr. Nuran Çakır Yıldız

Teknopolitika (technopolitics / teknolojinin siyasal-toplumsal gücü), teknolojinin yalnızca bir araç değil; iktidar, algı, gündem ve davranış üretme kapasitesi olan bir güç alanı olduğunu söyler. Reklamcılık (advertising) ve Halkla İlişkiler (Public Relations – PR) bu alanın en görünür uygulama sahalarıdır.

Reklam ve PR Neyi Yönetir?

Reklam temelde satın alma davranışını  PR ise meşruiyet,itibar ve rıza üretir. Teknopolitik düzeyde ikisi de algı,anlam ve davranış zincirini yönetir.  Burada Teknopolitika, bir konunun açıklanmasında hangi cümlenin kime, ne zaman, hangi kanaldan söyleneceğini belirler.

Veri oluşturma ve algoritmik hedeflemenin önemi  

Reklam ve PR artık sezgiyle değil büyük veri ,kullanıcı profilleme  ve davranış analizi üzerinden çalışmaktadır.  Bu kapsamda insan artık “vatandaş” değil, data point (veri noktası) olarak görülür. Algoritmik hedeflemede ise kim neyi görsün, kim hangi haberle karşılaşmasın ve kim hangi duyguda kalsın a yönelik çalışmalar yapılır. Bu kapsamdaki çalışmalarla aynı siyasi kriz bir kesime “ulusal tehdit” olarak gösterilirken diğerine ekonomik fırsat olarak sunulabilir.

 PR’ın Teknopolitik rolü  rıza üretimidir.

PR, teknopolitik bağlamda  bir rıza mühendisliği yapar.Bunun için  anlatı çerçevesi oluşturma,gündem belirleme,kriz iletişimi ve itibar yönetimi gibi araçlardan yararlanır.

Örneğin yaşanan bir  su krizi  “yönetim hatası” yerine “iklim krizi kaynaklı kaçınılmaz süreç” anlatısı şeklinde sunulur. Bu durum teknik olmaktan çok politik bir tercih olarak ortaya çıkar.

Reklamcılığın Teknopolitik rolü davranış tasarımıdır.

Reklam artık sadece “ürün tanıtımı” değil bir davranış tasarımı ve seçim mimarisi oluşturmaktır.Bunun için teknoloji destekli çok çeşitli pazarlama ve duygusal tetikleyici yöntemler kullanılabilir.

Teknopolitik reklam ve PR, Devlet, Şirket ve Dijital Platformlardan oluşan  üç aktörlü bir yapı olarak ortaya çıkar. Kamusal alan reklam ve PR algoritmalarıyla şekillenir. Reklamcılık ve PR artık bir İletişim faaliyeti değil “Güç Teknolojisidir”.  Teknopolitik düzeyde işlevi ise  ne düşüneceğimizi değil, neyi düşünmeyeceğimizi belirlemek olarak ortaya çıkmaktadır.