Yapay zekâ savaşa dahil oldu
6 Mart 2026
Pentagon 9 Ocak’ta ‘tüm askeri faaliyetlerde yapay zekânın ön plana alınması’ direktifini verdiğinde, bunun hızla sahaya yansıması beklenmiyordu. Ancak sadece 50 gün sonra başlayan İran harekâtında yapay zekâ başrolü aldı. İstihbarat analizi yaptı, hedefleri belirledi, hatta vurma kararları aldı.
MOSSAD ve CIA, Hamaney’in cumartesi günü ne zaman ofisinde olacağını biliyordu. Çünkü başta Tahran’ın trafik kameraları ve telefon şebekeleri olmak üzere yüzlerce farklı kaynaktan istihbarat sağlıyorlardı. İsrailli bir yetkilinin dediği gibi, “Tahran’ı Kudüs kadar iyi tanıyorlardı” ve bu onlara küçük hareketlerden bile büyük anlamlar çıkarma imkânı veriyordu.
Financial Times’a göre yıllardır sağlanan akışla öyle bir veri havuzu oluşmuştu ki rejimin önde gelen isimlerini koruyan görevlilerin ‘yaşam
modelleri’ ellerindeydi. Bunu yaparken en büyük yardımcıları, devasa veri yığınını hızla işlemeye ve anlamlandırmaya olanak sağlayan yapay zeka araçlarıydı. Bu aşamada ise Palantir, Anthropic ve SpaceX’in yazılımları başrol oynadı.
Palantir: Pentagon, Palantir’in yapay zekâ platformu AIP ve onun amiral gemisi ürünü Gotham’ı kullanıyor. Şirket, İran harekâtı öncesi istihbarat toplanmasında başrolü üstlendi. Bunlar arasında milyarlarca sayfalık Farsça dokümanlar, binlerce dakikalık Farsça ses kayıtları da vardı. Ayrıca Hamaney’in yeri de Palantir’le doğrulandı.
Claude: Yazılımın sahibi Anthropic, Pentagon’un otonom silah ve kitlesel gözetleme taleplerini reddettiği için ABD Başkanı Donald Trump tarafından lanetlense de, Claude harekâtta önemli rol üstlendi. Palantir’den gelen veriler onunla analiz edildi, İran radarlarını vuran Lucas dronlarına saldırı emrini o verdi. Ayrıca gerçek zamanlı simülasyonlar için kullanıldı.
Starshield: Elon Musk’ın göz önüne çıkarmadığı yazılım Starshield, 480 uydu ile İran’a iletişim blokajı uyguladı. İran’ın aynı amaçla kullandığı Rus yapımı Kalinka sistemine bariz üstünlük sağladı. Ayrıca İsrail’in yapay zeka sistemlerinden Habsora hedef belirleme, Lavender ise Tahran’ın telefon şebekelerini hack’lemek için kullanıldı.
Günümüz istihbaratının gerçek görünmez aktörleri veri analitiği şirketleridir. Kamuoyunun bilmediği ama devlet aklının içine kadar entegre olmuş teknoloji yapıları… Bu dönüşümün en sembolik örneklerinden biri Palantir. Bir lojistik yazılım şirketi gibi başladı, jeopolitik bir silaha dönüştü. En son İran’da yaptıklarını görüyoruz
Jeopolitik bir silaha dönüşen Palantir
Yola lojistik yazılım şirketi olarak çıkan Palantir, bugün insan zihninin göremeyeceği bağlantıları algoritmalarla kuruyor. Açık ve kapalı kaynaklardan topladığı dağınık veri kümelerinden örüntüler çıkarıyor. Olanı değil, olasılığı hesaplıyor. Yeni çağın istihbarat mantığı tam da bu.”
Kaynak:https://gazeteoksijen.com/bilim-ve-teknoloji/ilk-algoritmik-savas-267680
